Trong các vụ cháy, 5 phút đầu tiên là “thời gian vàng” để khống chế đám cháy, ngăn chặn thiệt hại và bảo vệ tính mạng. Nhưng thực tế, nhiều người khi đối diện với hỏa hoạn lại không biết cách sử dụng bình chữa cháy, dẫn đến mất thời gian quý giá hoặc gây nguy hiểm cho bản thân.

Năm 2025, Cục Cảnh sát PCCC & CNCH đã cập nhật quy trình 5 bước chuẩn mới nhất để người dân, doanh nghiệp có thể nhanh chóng thao tác, đảm bảo hiệu quả chữa cháy cao nhất. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách sử dụng bình chữa cháy đúng cách theo chuẩn mới, kèm những lưu ý an toàn quan trọng.
Nội dung
Tại sao cần biết cách sử dụng bình chữa cháy?
Theo thống kê của Bộ Công an, 70% vụ cháy nhỏ có thể được dập tắt ngay tại chỗ nếu người dân biết cách sử dụng bình chữa cháy. Ngược lại, nếu lúng túng hoặc thao tác sai, ngọn lửa sẽ bùng phát nhanh chóng, gây cháy lan và thiệt hại lớn.
Việc thành thạo kỹ năng này giúp:
Bảo vệ tính mạng cho bản thân và người xung quanh.
Giảm thiệt hại tài sản, ngăn cháy lan.
Chủ động xử lý sự cố khi lực lượng PCCC chưa kịp đến.
Các loại bình chữa cháy phổ biến 2025
Trước khi học cách sử dụng, bạn cần phân biệt rõ các loại bình để áp dụng đúng kỹ thuật.
1. Bình chữa cháy bột (MFZ, MFZL)
Chất chữa cháy: Bột khô ABC.
Công dụng: Dập cháy chất rắn, chất lỏng, cháy do điện.
Ưu điểm: Giá rẻ, đa dụng, dễ bảo quản.
Nhược điểm: Sau khi phun sẽ để lại bột, cần vệ sinh.
2. Bình chữa cháy CO₂ (MT)
Chất chữa cháy: Khí CO₂ nén.
Công dụng: Phù hợp với cháy điện, cháy phòng kín, cháy chất lỏng.
Ưu điểm: Không để lại cặn, không làm hỏng thiết bị điện.
Nhược điểm: Không dùng ở nơi gió lớn, nguy cơ bỏng lạnh khi chạm vào loa phun.
3. 5 bước sử dụng bình chữa cháy đúng cách (Cập nhật 2025)
Theo hướng dẫn mới của Cục PCCC & CNCH, quy trình chuẩn được rút gọn thành 5 bước dễ nhớ: KIỂM – RÚT – HƯỚNG – BÓP – QUÉT.
Bước 1: KIỂM (Kiểm tra nhanh bình)
Đảm bảo bình còn đầy, kim đồng hồ áp suất ở vùng xanh.
Không có dấu hiệu rò rỉ, gỉ sét.
Chọn đúng loại bình phù hợp với đám cháy.
Lưu ý: Nếu đám cháy do xăng dầu hoặc điện, tuyệt đối không dùng nước mà phải dùng bình bột hoặc CO₂.
Bước 2: RÚT (Rút chốt an toàn)
Cầm chắc bình bằng tay thuận.
Rút chốt hãm an toàn để mở khóa kích hoạt.
Giữ khoảng cách an toàn với đám cháy từ 1,5 – 2m.
Bước 3: HƯỚNG (Hướng loa phun vào gốc lửa)
Luôn nhắm thẳng vào gốc lửa, không phun vào ngọn lửa.
Đứng ở hướng ngược chiều gió để tránh khói và khí nóng.
Bước 4: BÓP (Bóp van để phun chất chữa cháy)
Dùng lực bóp mạnh và dứt khoát.
Giữ liên tục cho đến khi lửa được khống chế.
Bước 5: QUÉT (Quét ngang để dập toàn bộ vùng cháy)
Di chuyển loa phun qua lại để phủ kín gốc lửa.
Khi lửa tắt, tiếp tục phun thêm vài giây để tránh bùng lại.
4. Lưu ý an toàn khi sử dụng bình chữa cháy
Không dùng bình CO₂ trong không gian kín lâu, tránh ngạt.
Không chạm tay vào loa phun CO₂ khi đang sử dụng để tránh bỏng lạnh.
Sau khi dùng, đặt bình nằm ngang để nhân viên PCCC kiểm tra và nạp lại.
Nếu lửa quá lớn hoặc lan nhanh, ưu tiên thoát hiểm và gọi 114.
5. Cách bảo quản bình chữa cháy để luôn sẵn sàng
Đặt ở nơi dễ thấy, dễ lấy, gần lối thoát hiểm.
Tránh ánh nắng trực tiếp, nguồn nhiệt > 50°C.
Kiểm tra định kỳ 3 – 6 tháng/lần.
Nạp sạc lại ngay sau khi sử dụng, dù chỉ phun một phần.
Kết luận
Việc biết cách sử dụng bình chữa cháy đúng cách không chỉ là kỹ năng sống mà còn là yêu cầu bắt buộc theo quy định PCCC 2025. Chỉ với 5 bước KIỂM – RÚT – HƯỚNG – BÓP – QUÉT, bạn hoàn toàn có thể xử lý nhanh một đám cháy nhỏ, bảo vệ bản thân và tài sản.
Hãy trang bị bình chữa cháy đạt chuẩn và thường xuyên luyện tập để kỹ năng này trở thành phản xạ tự nhiên.
