Trong công tác phòng cháy chữa cháy, việc trang bị trụ chữa cháy ngoài nhà là yêu cầu bắt buộc đối với các khu đô thị, khu công nghiệp, trường học, trung tâm thương mại và nhiều công trình dân dụng khác. Không chỉ giúp cung cấp nguồn nước chữa cháy nhanh chóng, trụ cứu hỏa còn đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ lực lượng cứu hỏa kiểm soát và dập tắt đám cháy từ bên ngoài công trình.

Vậy trụ chữa cháy ngoài nhà là gì, có những loại nào, cách bố trí ra sao và cần đáp ứng những tiêu chuẩn nào khi lắp đặt? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Nội dung
1. Trụ chữa cháy ngoài nhà là gì?
Định nghĩa
Trụ chữa cháy ngoài nhà, hay còn gọi là trụ cứu hỏa, là thiết bị được lắp đặt cố định bên ngoài công trình, đấu nối trực tiếp với hệ thống cấp nước chữa cháy. Khi có cháy, lực lượng PCCC có thể nhanh chóng kết nối vòi chữa cháy vào trụ để lấy nước và triển khai công tác dập lửa.
Đây là thiết bị quen thuộc, thường thấy trên vỉa hè, lối đi nội bộ, khu dân cư, khu công nghiệp, khu đô thị hoặc các trục đường giao thông lớn.
Cấu tạo cơ bản
Một trụ chữa cháy ngoài nhà thường có cấu tạo gồm:
Thân trụ bằng gang hoặc thép đúc: Chịu được áp lực nước cao, bền bỉ ngoài trời.
Các họng cấp nước: Gồm 1 hoặc 2 họng chờ để đấu nối với vòi chữa cháy (thường có kích thước DN65).
Van khóa: Điều khiển dòng nước cấp ra.
Nắp bảo vệ và gioăng chống bụi/nước.
Khớp nối nhanh: Giúp kết nối thiết bị chữa cháy nhanh chóng với trụ nước.
Phân loại
Tùy vào thiết kế và số lượng họng, trụ chữa cháy ngoài nhà được chia làm 2 loại chính:
Trụ chữa cháy 1 họng: Có 1 đầu ra cấp nước, thường lắp đặt tại khu vực có mật độ thấp.
Trụ chữa cháy 2 họng: Có 2 đầu ra, cho phép 2 vòi hoạt động cùng lúc. Đây là loại phổ biến tại các khu vực đông dân cư, khu đô thị.
2. Vai trò quan trọng của trụ chữa cháy ngoài nhà
Trụ chữa cháy ngoài nhà giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống phòng cháy chữa cháy đô thị:
Cung cấp nguồn nước dập lửa trong tình huống khẩn cấp.
Hỗ trợ lực lượng PCCC trong việc nhanh chóng triển khai vòi và phương tiện chữa cháy.
Tăng hiệu quả dập lửa ban đầu, ngăn cháy lan rộng, giảm thiệt hại tài sản và bảo vệ tính mạng.
Là một phần không thể thiếu trong tiêu chuẩn nghiệm thu an toàn cháy nổ đối với công trình, khu dân cư.
3. Tiêu chuẩn lắp đặt trụ chữa cháy ngoài nhà tại Việt Nam
Việc bố trí và lắp đặt trụ cứu hỏa ngoài trời không thể tùy tiện mà cần tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt nhằm đảm bảo hiệu quả sử dụng và an toàn trong công tác chữa cháy.
Các tiêu chuẩn áp dụng
Tại Việt Nam, trụ chữa cháy ngoài nhà cần tuân thủ các quy định và tiêu chuẩn sau:
TCVN 6379:1998: Trụ chữa cháy ngoài nhà – Yêu cầu kỹ thuật.
TCVN 2622:1995: Phòng cháy, chống cháy cho nhà và công trình – Yêu cầu thiết kế.
QCVN 06:2022/BXD: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn cháy cho nhà và công trình.
Ngoài ra, các tiêu chuẩn quốc tế như NFPA 24, ISO 6182 cũng được viện dẫn trong một số trường hợp đặc biệt.
Yêu cầu kỹ thuật cơ bản
Áp lực làm việc: Tối thiểu 0.6 MPa.
Lưu lượng cấp nước: Ít nhất 10 lít/giây.
Đường kính họng cấp: DN65 hoặc DN80.
Vật liệu chịu nhiệt, chịu áp, không rỉ sét.
Chiều cao trụ trên mặt đất: Từ 0.8m đến 1.2m.
4. Cách bố trí và khoảng cách lắp đặt trụ chữa cháy ngoài nhà
Việc lắp đặt trụ cứu hỏa cần được thiết kế và tính toán khoa học để đảm bảo đủ nước, dễ tiếp cận, thuận tiện sử dụng trong mọi tình huống khẩn cấp.
Vị trí lắp đặt
Gần lối vào công trình, giao điểm các tuyến đường nội bộ.
Gần khu vực có nguy cơ cháy cao như kho xăng dầu, nhà xưởng, bãi đỗ xe, trung tâm thương mại.
Gần nguồn nước cấp ổn định, không xa trạm bơm, bể chứa.
Không được lắp đặt ở nơi có vật cản che khuất hoặc vị trí thấp trũng.
Khoảng cách giữa các trụ
Khoảng cách giữa 2 trụ chữa cháy ngoài nhà không quá 150m đối với khu đô thị.
Trụ phải cách tường nhà tối thiểu 5m, cách vỉa hè 0,5m đến 2m.
Trong khu công nghiệp, khoảng cách giữa các trụ có thể từ 100–120m, tùy quy mô và mật độ nguy hiểm cháy.
Chiều cao và hướng lắp đặt
Chiều cao từ mặt đất đến miệng họng trụ: Từ 80cm đến 120cm.
Hướng đặt trụ: Đảm bảo họng trụ quay ra phía đường, dễ kết nối vòi và không vướng lối đi.
Mặt bằng lắp đặt phải bằng phẳng, thoát nước tốt, không bị ngập úng.
5. Những lỗi thường gặp khi lắp đặt trụ chữa cháy
Vị trí lắp không phù hợp
Lắp ở vị trí khuất tầm nhìn, gần cây cối lớn hoặc bị che chắn bởi xe cộ, bảng hiệu.
Lắp quá gần tường, cột điện, gây khó khăn khi triển khai vòi.
Thiết kế hệ thống nước không đảm bảo
Áp lực nước yếu, không đạt yêu cầu.
Đường ống cấp nước không đủ đường kính.
Lắp sai chiều van khóa, gây rò rỉ hoặc không mở được trụ.
Bảo trì không thường xuyên
Trụ gỉ sét, nghẹt cặn, không sử dụng được khi cần.
Nắp trụ mất, van bị kẹt hoặc vỡ do tác động cơ học.
6. Quy trình kiểm tra và bảo trì trụ chữa cháy
Kiểm tra định kỳ
Kiểm tra 6 tháng/lần hoặc sau mỗi đợt mưa bão.
Đảm bảo van vận hành tốt, không rò rỉ nước.
Họng cấp nước không bị gỉ hoặc tắc nghẽn.
Có bảng chỉ dẫn, sơn màu đỏ đặc trưng, dễ nhận diện từ xa.
Bảo dưỡng
Tra dầu mỡ các chi tiết chuyển động.
Thay ron, van nếu có dấu hiệu rò rỉ.
Sơn lại trụ theo định kỳ hoặc sau mỗi lần thay thế thiết bị.
7. Giá trụ chữa cháy ngoài nhà và đơn vị cung cấp uy tín
Giá trụ chữa cháy ngoài nhà
Tùy theo xuất xứ, kích thước và chất liệu, giá trụ chữa cháy ngoài nhà dao động từ:
Trụ chữa cháy 1 họng: khoảng 1.800.000 – 2.500.000 VNĐ.
Trụ chữa cháy 2 họng: từ 2.800.000 – 4.500.000 VNĐ.
Các loại nhập khẩu có thể có giá cao hơn tùy hãng như Tomoken, Shinwoo, Meiji, Seowon…
Địa chỉ cung cấp uy tín
Bạn nên chọn mua tại các đơn vị có chứng nhận kiểm định PCCC, bảo hành chính hãng và cung cấp đầy đủ giấy tờ như:
Tổng kho PCCC Song Anh: Nhà phân phối thiết bị PCCC chính hãng, đầy đủ chứng từ, hỗ trợ tư vấn và thi công.
Kết luận
Việc lắp đặt và bố trí trụ chữa cháy ngoài nhà là yếu tố bắt buộc và vô cùng quan trọng trong hệ thống phòng cháy chữa cháy tổng thể. Không chỉ hỗ trợ lực lượng chữa cháy, mà còn góp phần bảo vệ tài sản, tính mạng con người và đảm bảo an toàn cho toàn bộ khu dân cư, nhà xưởng hay công trình.
Do đó, việc lựa chọn trụ chữa cháy chất lượng, bố trí đúng tiêu chuẩn kỹ thuật và bảo trì định kỳ sẽ giúp thiết bị luôn sẵn sàng hoạt động trong mọi tình huống.
